BUDOPEDIA

Budopedia to miejsce, gdzie znajdziesz listę przydatnych pojęć ściśle powiązanych z tematyką bloga, czyli budownictwem. Definicje poszczególnych haseł zostały opracowane na podstawie wiedzy własnej,jak również w oparciu o materiały dostępne publicznie takie jak np. ustawy czy rozporządzenia krajowe.
P.S. Jeśli brakuje definicji jakiegoś pojęcia, napisz do mnie koniecznie. Strona jest ciągle aktualizowana, ale Twoje potrzeby będą realizowane w pierwszej kolejności.

BETONIARKA – urządzenie budowlane (maszyna) służąca do przygotowywania mieszkanki betonowej poprzez mechaniczne zmieszanie składników (suchych z dodatkiem wody);

BETONIARNIA – wytwórnia wyrobów betonowych;

BIM – BIM to skrót od Building Information Modeling (modelowanie informacji o budynku lub szerzej – o budowli). To technologia, której celem jest wspomaganie procesu projektowania (nie program). BIM to rewolucyjny system myślenia i tworzenia budowli to filozofia projektowania, to szerokie, ale i jednocześnie precyzyjne spojrzenie na model obiektu w aż 7 wymiarach. W BIM-ie w sposób cyfrowy zapisywane są właściwości kreowanego obiektu. Artykuł powiązany: BIM Bam Boom – czyli o co chodzi z BIM-em…;

BUDOWA – to wykonywanie obiektu budowlanego w ściśle określonym miejscu. Pod nazwą budowa kryją się również:

– rozbudowa,
– odbudowa,
– nadbudowa  
obiektu budowlanego;

BUDOWLA – jest obiektem budowlanym (podobnie jak budynki i obiekty małej architektury – ale nimi nie jest).  Do budowli zaliczamy m.in.:

– obiekty liniowe (np. wodociąg, linia kolejowa, gazociąg),
– mosty, wiadukty, estakady,
– lotniska,
– budowle ziemne (np. wały, zapory ziemne),
– budowle hydrotechniczne (np. śluzy, jazy, elektrownie wodne),
– tunele,
– budowle obronne,
– konstrukcje oporowe (np. mury oporowe),
– cmentarze,
– budowle sportowe (np. stadiony)
– także przepusty, pomniki, przejścia dla pieszych – nadziemne i podziemne, maszty antenowe, sieci techniczne, zbiorniki, oczyszczalnie ścieków czy składowiska odpadów;

BUDOWLA PIĘTRZĄCA – jest to budowla hydrotechniczna, która pozwala na stałe lub okresowe piętrzenie wód powierzchniowych ponad przyległy teren lub naturalny poziom zwierciadła wód. Do budowli piętrzących zalicza się m.in.: jazy czy zapory. Każda budowla piętrząca charakteryzuje się posiadaniem tak zwanego stanowiska górnego i dolnego (woda górna i woda dolna);

BUDOWLE PRZECIWPOWODZIOWE – są to budowle mające na celu ochronę przyległych do nich terenów przed powodzią (w tym jej skutkami). W szczególności rozumie się przez to:

  • Wały przeciwpowodziowe,
  • Budowle regulacyjne,
  • Falochrony,
  • Poldery przeciwpowodziowe,
  • Sztuczne zbiorniki przeciwpowodziowe,
  • Suche zbiorniki przeciwpowodziowe,
  • I inne wyżej nie wymienione.

Jednakże z zastrzeżeniem, że wraz z obiektami związanymi technicznie i funkcjonalnie z w/w lub nieruchomościami przeznaczonymi na potrzeby ochrony powodzią;

BUDYNEK – jest obok budowli i obiektu małej architektury obiektem budowlanym. Aby obiekt budowlany mógł zostać nazwany budynkiem musi on spełnić następujące warunki:

– koniecznym jest aby był trwale związany z gruntem,
–  winien być wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych,
– musi posiadać fundamenty,
– musi posiadać dach;

BUDYNEK MIESZKALNY JEDNORODZINNY – to budynek wolnostojący bądź budynek w zabudowie bliźniaczej, grupowej lub szeregowej. Ma na celu zapewnienie potrzeb mieszkaniowych. W budynku mieszkalnym jednorodzinnym możliwe jest wydzielenie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych, bądź też lokalu mieszkalnego i użytkowego, którego powierzchnia nie będzie przekraczać 30 % całkowitej powierzchni budynku. Budynek mieszkalny jednorodzinny konstrukcyjnie stanowi samodzielną całość; 

CHODNIK – to część drogi, która przeznaczona jest do ruchu pieszego;

CIEKI NATURALNE – to wody, strugi, rzeki, potoki, strumienie płynące w sposób ciągły lub okresowy w uregulowanych, bądź naturalnych korytach,

DACHÓWKA – wyrób budowlany produkowany z gliny, dostępny w różnych kształtach, kolorach, wymiarach stosowany do pokrywania dachów. Artykuł powiązany: Rodzaje pokryć dachowych.   

DALMIERZ/ODLEGŁOŚCIOMIERZ – przyrząd służący do pomiaru odległości;

DRENAŻ/DRENOWANIE – to odwadnianie gruntu naturalne lub sztuczne z wykorzystaniem systemu drenarskiego, którego celem jest ułatwienie odpływ wody z obszaru o nadmiernym jej nagromadzeniu.

DROGA – jest to budowla, przeznaczona do prowadzenia ruchu drogowego w której skład wchodzą:
– drogowe obiekty inżynierskie,
– instalacje
– urządzeniami
które łącznie stanowią całość techniczno-użytkową. Droga zlokalizowana jest w pasie drogowym;

DROGOWY OBIEKT INŻYNIERSKI– przez drogowy obiekt inżynierski rozumie się: obiekt mostowy, tunel, przepust, konstrukcję oporową;

DYNAMOMETR/SIŁOMIERZ – przyrząd służący do pomiaru siły;

IGLICA –w architekturze zwieńczenie wieży o kształcie stożka lub ostrosłupa;

IMPREGNACJA – to nasycenie materiałów (np. drewna, betonu, papieru) środkami chemicznymi (np. roztworami żywic), których zadaniem jest zabezpieczenie tych materiałów przed działaniem czynników szkodliwych lub osłabiających/zmieniających ich pierwotne właściwości;

JEZDNIA – to część drogi, która przeznaczona jest do ruchu pojazdów;

KALENICA – to najwyższa krawędź dachu. Kalenicę nazywa się również linią szczytową, kipą lub wierchem. Powstaje na przecięciu połaci dachowych. Wyróżnia się kalenicę główną oraz kalenice narożne.  Nie każdy wie, ale kalenica stanowi istotny element zapewniający prawidłową wentylację. Zostawia się w niej otwory wentylacyjne, które zapewniają cyrkulację powietrza pod połacią dachu. Artykuł powiązany: Elementy pokrycia dachu

KANAŁY – poprzez kanały rozumie się sztucznie wytworzone kanały, które prowadzą wody w sposób ciągły, bądź okresowy. Dno kanału przy ujściu lub ujęciu musi mieć co najmniej szerokość równa 1,5 m;

KASK – (inaczej hełm ochronny) to rodzaj ochronnego nakrycia głowy, stanowiący środek ochrony osobistej pracownika, wykorzystywany podczas wykonywania wszelakich prac, przy których istnieje ryzyko wystąpienia urazu/urazów głowy. Artykuł powiązany: Czym są i jakie występują środki ochrony indywidualnej

KIEROWNIK BUDOWY – osoba kierująca realizacją obiektu budowlanego (budową, nadbudową rozbudową itp.) w ściśle określonym miejscu. Kierownik budowy pełni tym samym samodzielną funkcję techniczną w budownictwie w związku z kierowaniem pracami budowlanymi. Wymaga to tym samym posiadania przez niego uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi z określonej/określonych specjalności techniczno-budowlanych. Ponadto, co ważne kierownik budowy zgodnie z ustawą Prawo. Artykuł powiązany: Zawód kierownik budowy;

KOMIN – pionowa konstrukcja służąca do odprowadzenia spalin, gazów lub powietrza z pomieszczeń na zewnątrz budynku. Kominy mogą być murowane, betonowe, stalowe. Artykuł powiązany: Elementy pokrycia dachu;

KONSTRUKCJA OPOROWA – konstrukcja której zadaniem jest utrzymywanie w stanie stateczności nasypu lub wykopu. Do konstrukcji oporowych zalicza się: ścianki szczelne, ścianki szczelinowe, obudowy wykopów, mury oporowe, ściany oporowe;

KOSZ (DACH) – miejsce przecięcia się dwóch połaci dachowych pod kątem wklęsłym. Zadaniem kosza dachowego jest odbiór wody napływającej z połaci dachowych i jej przekazanie do systemu rynnowego. Jest to miejsce najtrudniejsze w montażu dachu przy którym niestety powstaje wiele błędów wykonywanych popełnianych przez dekarzy. Artykuł powiązany: Elementy pokrycia dachu;

KOSZTORYS –  dokument finansowy określający wartość kosztorysową realizacji robót budowlanych przewidzianych dla realizacji danej inwestycji budowlanej. Sporządzany według ustalonej wcześniej metody tj. na podstawie przedmiaru lub obmiaru robót. Artykuł powiązany: Rodzaje kosztorysów;

LUKARNA  – element dachu pełniący funkcje architektoniczną i oświetleniową poddasza. Na froncie lukarny umieszcza się okno, a prostopadle do frontu wyróżniamy powierzchnie boczne, które łączą front z połacią dachu. Artykuł powiązany: Elementy pokrycia dachu;

LUT – spoiwo lutownicze;

MIEJSCOWY PLAN ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO – to akt prawa miejscowego. Przyjmowany jest przez radę gminy w formie uchwały. Zawiera informacje o przeznaczeniu terenów, rozmieszczeniu dróg, ulic, liniach zabudowy, warunkach zagospodarowania i zabudowy terenu – analogiczne danych jakie znajdziesz w warunkach zabudowy. Artykuły powiązane: Warunki zabudowy a miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego; Budowa domu na działce rolnej;

NADZÓR AUTORSKI NA BUDOWIE – to zespół czynności wykonywanych przez projektanta w ramach realizacji inwestycji, polegających na sprawdzeniu poprawności realizacji robót budowlanych na placu budowy z zatwierdzonym projektem budowlanym. Artykuł powiązany: Nadzór autorski na budowie;

NAROŻE  – krawędź powstająca w wyniku przecięcia bocznych połaci dachowych pod kątem ostrym.Artykuł powiązany: Elementy pokrycia dachu;

NIESZCZĘŚLIWY WYPADEK – to zdarzenie, które nastąpiło nagle, niezależnie od woli i stanu zdrowia osoby poszkodowanej, które spowodowało jego śmierć, albo trwałą lub czasową niezdolność do pracy, 

OBIEKT BUDOWLANY – obiektem budowlanym nazywamy każdy budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, który wraz z instalacjami – które zapewniać mają właściwe użytkowanie obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem – został wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych (do których zaliczamy np. cegłę, płyty styropianowe, dachówkę);

OBIEKT MAŁEJ ARCHITEKTURY – obiektem małej architektury nazywa się niewielki obiekt budowlany wśród których wyróżnić można:

  • Obiekty użytkowe przeznaczone do codziennej rekreacji oraz utrzymaniu porządku (np. śmietniki, piaskownice)
  • Obiekty kultu religijnego np. krzyże przydrożne, kapliczki,
  • Obiekty architektury ogrodowej (np. posągi);

OBIEKT MOSTOWY – przez obiekt mostowy należy rozumieć budowlę, która została wzniesiona w celu przeprowadzenia drogi nad przeszkodą:

  • drogi
  • ciągu pieszego
  • ciągu rowerowego
  • ciągu pieszo-rowerowego
  • szlaku wędrówek zwierząt dziko żyjących
  • i innych rodzajów komunikacji.

Poprzez wyżej wspomniana przeszkodę należy rozumieć: most, kładkę czy też wiadukt;

OBMIAR ROBÓT – zestawienie ilości, rodzaju i sposobu wykonania wszystkich prac związanych z realizowaną inwestycją budowlaną. Wykonywany po zakończeniu zadania. Artykuł powiązany: Rodzaje kosztorysów;

OBSZAR ODDZIAŁYWANIA OBIEKTU – jest to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie odrębnych przepisów, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie wskazanego terenu;

OKAP – dolna część dachu wystająca poza jego obrys. Służy do ochrony zewnętrznych ścian domu przed zawilgoceniem w wyniku opadów deszczu lub śniegu. Ponadto w słoneczne dni osłania wnętrze budynku przed promieniami słońca. Artykuł powiązany: Elementy pokrycia dachu;

OKNO DACHOWE/POŁACIOWE – stanowi dodatkowy element umieszczany w połaci dachu służący doświetlaniu pomieszczeń poddasza. Artykuł powiązany: Elementy pokrycia dachu;

OSPRZĘT – to dodatkowe/pomocnicze wyposażenie maszyn i urządzeń, które umożliwia ich właściwą eksploatację;

OSTROGA – to budowla wysunięta z jednego brzegu w poprzek rzeki, której zadaniem jest zmiana kierunku nurtu cieku wodnego i ochrona brzegu przed jego podmywaniem. Ostroga zwęża koryto rzeki do szerokości trasy regulacyjnej. Stanowi jeden z rodzaj tamy – tamę poprzeczną;

PACHOŁ/ POLER – to słupek zamontowany na nabrzeżu bądź na pokładzie statku, na który zakładane są cumy;

PLAC BUDOWY – inaczej też teren budowy, to wydzielone z przestrzeni publicznej miejsce, na którym prowadzone są roboty budowlane. Teren budowy najczęściej jest ogrodzony i oznakowany. Znajdują się na nim obiekty budowlane oraz zaplecze budowy, a także ciągi komunikacyjne, składowiska materiałów, odpadów, itp., 

PLAN BIOZ – jest to plan bezpieczeństwa i ochrony zdrowia tworzony odrębnie dla każdej budowy. Sporządzany jest przez kierownika budowy przed przystąpieniem do prac na placu budowy. Jego nadrzędnym celem jest identyfikacja zagrożeń w miejscu prowadzonych prac budowlanych oraz znalezienie i opisanie rozwiązań (oraz dalej wdrożenie tych rozwiązań) służących zapobieganiu, a przynajmniej zminimalizowaniu zidentyfikowanych zagrożeń;

POGŁĘBIARKA – inaczej bagrownica, draga – jednostka pływająca wyposażona w urządzenia przeznaczone do wydobywania gruntu z dna akwenów wodnych, w celu ich pogłębienia;

POŁAĆ DACHOWA – to pochylona płaszczyzna dachu ograniczona brzegami – okapami – a także kalenicą, szczytami, koszami oraz narożami. Artykuł powiązany: Elementy pokrycia dachu;

POSADZKA  – to wykładzina stanowiąca wierzchnią warstwę podłogi, będąca jej zewnętrznym wykończeniem najczęściej o charakterze dekoracyjnym;

POWÓDŹ – to szczególny przypadek wezbrania wody polegający na czasowym pokryciu terenu wodą, który w warunkach normalnych wodą przykryty nie jest. Powódź najczęściej powstaje poprzez wezbranie wody w zbiornikach wodnych, ciekach naturalnych kanałach, a także od strony morza. Jest to zjawisko hydrologiczne prowadzące do powstania strat gospodarczych jak i społecznych; 

POZWOLENIE NA BUDOWĘ – to decyzja administracyjna, która zezwala na rozpoczęcie i prowadzenie budowy lub wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego. Nie jest to jednak wystarczający dokument umożliwiający rozpoczęcie prac na placu budowy;

PROJEKTANT – To uczestnik procesu budowlanego, którego zadaniem jest przygotowanie kompletnego projektu budowlanego w oparciu o obowiązujące przepisy, normy i warunki techniczne, a w szczególności o zdobytą wiedzę techniczną i nabyte doświadczenie zawodowe. Projektant posiada uprawnienia do projektowania w określonej dziedzinie lub dziedzinach, które nabywa w drodze zdanego egzaminu, do którego może przystąpić po ukończeniu praktyki zawodowej oraz studiów budowlanych. Artykuły powiązane: Zawód – projektant; Prawa i obowiązki projektanta;

PROM – statek służący do przewozu osób, towaru i pojazdów na wyznaczonych odcinkach drogi wodnej, stanowiących przedłożenie dróg lądowych. Prom może być śródlądowy lub morski;

PRZEBUDOWA – wykonywanie robót budowlanych, w następstwie których dochodzi do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego. Jednakże bez zmiany parametrów charakterystycznych do których zalicza się m.in.:  wysokość, długość czy kubaturę danego obiektu; 

PRZEDMIAR ROBÓT – zestawienie ilości, rodzaju i sposobu wykonania wszystkich prac związanych z planowaną realizacją inwestycji budowlanej. Wykonywany przed realizacją zadania. Artykuł powiązany: Rodzaje kosztorysów;

REMONT – to wykonywanie robót budowlanych w istniejącym już obiekcie budowlanym, które zmierzają do odtworzenia stanu pierwotnego tego obiektu przy wykorzystaniu dowolnych materiałów budowlanych również takich które nie zostały użyte pierwotnie. Jednakże remont nie może stanowić bieżącej konserwacji obiektu ani jego przebudowy;

REMONT DROGI – to wykonywanie robót budowlanych polegających na przywróceniu pierwotnego stanu danej (remontowanej) drogi, z możliwością wykorzystania wyrobów budowlanych innych niż te użyte przy budowie,  

ROBOTY BUDOWLANE – to budowanie/proces budowania. Jednakże to również prace polegające na:

– montażu,
– przebudowie,
– remoncie,
 – rozbiórce obiektu budowlanego;

RUSZTOWANIE ROBOCZE – tymczasowa konstrukcja budowlana służąca do utrzymywania materiałów, sprzętu i osób prowadzących prace na wysokości,

SPAWALNIA –pomieszczenie lub wydzielona część pomieszczenia, a także samodzielny zakład, w którym zlokalizowane są stanowiska spawalnicze. Spawalnia winna być wydzielona od innych pomieszczeń zakładowych;

STAŁE STANOWISKO SPAWALNICZE – jest to stanowisko pracy przeznaczone do prowadzenia prac spawalniczych w sposób powtarzalny, wyposażone w wymagany do pracy sprzęt również z uwzględnieniem elementów BHP. Całe wyposażenie techniczne wraz instalacjami technicznymi mają charakter stały; 

STREFA NIEBEZPIECZNA – miejsce na ternie budowy, w którym występują zagrożenia dla zdrowia lub życia ludzi. Strefę niebezpieczną na placu budowy koniecznie należy wyznaczyć (jeśli występuje) i oznakować, a także w razie potrzeby wygrodzić;

ŚLUZA – to budowla hydrotechniczna piętrząca, która przegradza ciek wodny np. rzekę w celu regulacji spiętrzenia wody. A w przypadku kanału żeglugowego umożliwia podczas żeglugi obiektom pływającym, pokonanie różnic poziomu wody;  

TEREN BUDOWY – wydzielone miejsce w przestrzeni, w której prowadzone są roboty budowlane wraz z przestrzenią stanowiącą zaplecze budowy; 

TERMOBETON – lekki beton, w którym jako kruszywo zastosowano spieniony żużel. Wykorzystywany np. do wykonywania izolacji termicznej na stropach prefabrykowanych;

TOROWISKO TRAMWAJOWE – jest to część ulicy, która znajduje się pomiędzy skrajnymi szynami. Zawiera zewnętrzne pasy bezpieczeństwa o szerokości każdego z nich 0,5 m. Torowisko tramwajowe może być wydzielone – w takiej sytuacji dozwolony na nim jest wyłącznie ruch tramwajów i kolei lekkiej – lub niewydzielone – przy takim rozwiązaniu dobywa się ruch tramwajów jak i pozostałych uczestników ruchu drogowego.  

UBIJAK – to narządzie służące do zagęszczania gruntu poprzez jego ubijanie;

UDERZENIE – w mechanice to nagłe zetkniecie się ciał o krótkim czasie trwania, w którym następuje skończona zmiana pędów tych ciał;

WARUNKI ZABUDOWY – Warunki zabudowy to dokument w którym określa się funkcje oraz parametry zabudowy, dla danej działki lub działek. Ponadto warunki zabudowy mają ułatwić gminom utrzymanie ładu przestrzennego na posiadanych przez nie trenach. Decyzja o warunkach zabudowy jest niezbędna w sytuacji, gdy dany teren na którym planowane jest wzniesienie inwestycji nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W warunkach zabudowy znajdziesz m.in takie informacje jak: powierzchnia zabudowy budynku, szerokość elewacji frontowej budynku, maksymalna liczba kondygnacji budynku, geometra dachu budynku (kąt), ustalenia dotyczące ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu. Artykuły powiązane: Warunki zabudowy a miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego; Budowa domu na działce rolnej;

WEŁNA MINERALNA – Wełna mineralna zamiennie nazywana wełną kamienną to powszechnie stosowany w budownictwie materiał izolacyjny. Wykorzystuje się go głównie do izolacji termicznej oraz izolacji akustycznej. Ponadto to także materiał o wysokiej odporności ogniowej. Wełnę mineralną wykonuje się z surowców skalnych np. bazaltu oraz surowców odpadowych np. żużlu wielkopiecowego. Ogromną zaletą wełny mineralnej jest jej odporność na czynniki biologiczne oraz związki chemiczne. Artykuł powiązany: Charakterystyka wełny mineralnej;

ŻUŻEL – (inaczej szlaka) to uboczny produkt odpadowy powstający w wyniku przeprowadzenia wysokotemperaturowych procesów hutniczych metali lub przy zgazowaniu węgli;

Wordpress Social Share Plugin powered by Ultimatelysocial
error

Jeśli podoba Ci się blog i chcesz być na bieżąco, kliknij i subskrybuj :)